Μπορεί η νηστεία να συμβάλλει στην απώλεια βάρους; Can fasting help with weight loss?
Η νηστεία δεν αποτελεί μέθοδο δίαιτας αδυνατίσματος, αλλά μία άριστη μέθοδο αποτοξίνωσης του οργανισμού. Δεν είναι λίγοι εκείνοι που παρά την αποχή από την κατανάλωση κρέατος, γαλακτοκομικών και λαδιού δεν καταφέρνουν να χάσουν βάρος. Αυτό οφείλεται κυρίως στην αυξημένη κατανάλωση άλλων τροφίμων υψηλής θερμιδικής αξίας, όπως το ψωμί και οι ξηροί καρποί. Η ποσότητα του φαγητού που θα καταναλώσουμε καθορίζει αν η νηστεία θα συμβάλλει στην απώλεια βάρους.
Το βέβαιο είναι ότι το διαιτολόγιο κατά την περίοδο της νηστείας μπορεί να είναι απόλυτα ισορροπημένο, χωρίς καμία διατροφική ανεπάρκεια, εφόσον λάβει υπόψη όλες τις εναλλακτικές πηγές θρεπτικών συστατικών.
Κύριο χαρακτηριστικό της νηστείας είναι η αποχή από τρόφιμα ζωικής προέλευσης, π.χ. κρέας, ψάρι, γαλακτοκομικά, αβγά, και η κατανάλωση τροφών όπως το ψωμί, τα ζυμαρικά, τα όσπρια, τα λαδερά φαγητά, τα θαλασσινά, οι ξηροί καρποί, τα φρούτα και τα λαχανικά. Η αποχή από ζωικά προϊόντα έχει πολλά θετικά αποτελέσματα, όπως μείωση των επιπέδων χοληστερόλης και των τριγλυκεριδίων. Αν εξαιρέσουμε τις αυστηρές νηστείες (μόνο λαχανικά, όχι λάδι), κατά την περίοδο αυτή αυξάνεται η πρόσληψη ενέργειας που προέρχεται από υδατάνθρακες και μειώνεται αυτή που προέρχεται από λίπη και πρωτεΐνες. Η μείωση του λίπους και ειδικά του κορεσμένου, που προέρχεται από τα γαλακτοκομικά προϊόντα και τα κρέατα, συμβάλλει στην αποτοξίνωση και ως εκ τούτου στη βελτίωση της υγείας μας. Ωστόσο, η μη κατανάλωση ψαριού, μειώνει την πρόσληψη των ω-3 λιπαρών οξέων, και πιο συγκεκριμένα του DHA και του EPA, τα οποία θεωρούνται απαραίτητα για την καλή λειτουργία του νευρικού συστήματος και της πνευματικής ανάπτυξης και η έλλειψή τους προκαλεί νευρικές διαταραχές και κατάθλιψη.
Το μεγάλο διατροφικό πλεονέκτημα της νηστείας είναι η αυξημένη κατανάλωση φυτικών ινών. Ενώ η μέση κατανάλωση φυτικών ινών στις αναπτυγμένες χώρες είναι 12-18 γρ./μέρα με μέση ημερήσια διαιτητική πρόσληψη 30 γραμ./μέρα, λόγω της αυξημένης κατανάλωσης φρούτων, λαχανικών και οσπρίων φτάνει τα 30-42 γρ./μέρα. Είναι γνωστό πως οι φυτικές ίνες μειώνουν τα επίπεδα λιπιδίων και γλυκόζης στο αίμα, συμβάλλουν στην καταπολέμηση της δυσκοιλιότητας και προφυλάσσουν από ορισμένες μορφές καρκίνου. Επίσης, με την αυξημένη κατανάλωση λαχανικών, φρούτων, ακατέργαστων δημητριακών και λαδιού (κυρίως ελαιολάδου), θωρακίζουμε τον οργανισμό μας με καροτίνες, φλαβονοειδείς ουσίες και βιταμίνες, που είναι γνωστές για την αντιοξειδωτική τους δράση και την τόνωση του ανοσοποιητικού συστήματος.
Η μειωμένη πρόσληψη πρωτεΐνης λόγω μη κατανάλωση κρέατος σχετίζεται με τη μειωμένη πρόσληψη σιδήρου. Σε παρατεταμένη νηστεία παρατηρείται χαμηλή συγκέντρωση στο αίμα των εξής τριών στοιχείων: σίδηρου, Β12 και φυλλικού οξέως. Έτσι, ειδικότερα όσοι νηστεύουν για μεγάλο χρονικό διάστημα και για να αποφευχθούν η κόπωση, οι ζαλάδες και η αδυναμία, θα πρέπει να καταναλώνονται όσπρια, δημητριακά και θαλασσινά. Τα θαλασσινά παρέχουν αυξημένες ποσότητες σεληνίου, ω-3 και ω-6 λιπαρών οξέων βελτιώνοντας την καρδιακή και νευρική λειτουργία και το λιπιδαιμικό προφίλ του οργανισμού. Επίσης, αποτελούν πλούσια πηγή βιταμίνης Β12. Επιπλέον, θα πρέπει να αυξηθεί η πρόσληψη βιταμίνης C που αυξάνει την απορρόφηση σιδήρου.
Η μειωμένη κατανάλωση κορεσμένου λίπους κατά τη νηστεία και η ταυτόχρονη κατανάλωση μονοακόρεστου (καλού) λίπους από το ελαιόλαδο, το ταχίνι και τους ξηρούς καρπούς, συντελεί στη μείωση των καρδιαγγειακών παθήσεων.
Αναμφίβολα λοιπόν, όταν η νηστεία γίνεται για μικρό χρονικό διάστημα συμβάλλει πραγματικά στην αποτοξίνωση του οργανισμού. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται όταν η νηστεία διαρκεί μεγάλο χρονικό διάστημα, γιατί ο οργανισμός στερείται ορισμένα θρεπτικά συστατικά. Η μόνη ίσως ανησυχία σχετικά με το νηστίσιμο διαιτολόγιο αφορά στην κάλυψη των αναγκών σε ασβέστιο και σίδηρο. Για αυτό το λόγο τα παιδιά, οι έφηβοι, οι εγκυμονούσες και οι γυναίκες σε γαλουχία δεν θα πρέπει να νηστεύουν για μεγάλα χρονικά διαστήματα και αν το κάνουν θα πρέπει να συμβουλεύονται ένα γιατρό ή διαιτολόγο.
Tips
Πηγές ασβεστίου: ξηροί καρποί (κυρίως τα αμύγδαλα), πράσινα φυλλώδη λαχανικά, μπάμιες, χαλβάς, σουσάμι, γάλα σόγιας.
Πηγές σιδήρου: όσπρια, ξηροί καρποί, δημητριακά, πράσινα φυλλώδη λαχανικά, αποξηραμένα φρούτα και θαλασσινά.Fasting is not a method of weight loss diet, but an excellent method of detoxifying the body. There are many who despite abstaining from eating meat, milk and oil fail to lose weight. This is mainly due to increased consumption of other high-calorie foods, such as bread and dried fruits. The amount of food you eat will determine whether fasting will help in weight loss.
The fact is that diet during the fasting period may be perfectly balanced without any nutritional deficiency, if taking into account all possible sources of nutrients.
The main feature of fasting is abstinence from food of animal origin, e.g. meat, fish, dairy, eggs, and eating food such as bread, pasta, legumes, seafood, nuts, fruits and vegetables. Abstinence from animal products has many positive effects, such as lowering cholesterol and triglycerides. Apart from the strict fasting (only vegetables, no oil) over this period, energy intake from carbohydrates is increased and is reduced this from fats and proteins. Reducing fat, especially saturated, derived from dairy products and meat, helps to detoxify and thus improve our health. However, not eating fish reduces the intake of omega-3 fatty acids, in particular of DHA and EPA, which are considered necessary for the proper functioning of the nervous system and mental development and their absence causes nervous disorders and depression.
The big advantage of fasting is the increased consumption of fibres. While the average fibre intake in developed countries is 12-18 g / day, with average dietary intake of 30 g / day, due to increased consumption of fruits, vegetables and pulses reaches 30-42 g / day. It is known that fibres reduce lipids and glucose in the blood, helps to combat constipation and protect against some cancers. Also, the increased consumption of vegetables, fruits, grains and oil, shield our bodies with carotenes, flavonoids and vitamins, which are known for their antioxidant activity and boosting the immune system.
The reduced protein intake for non-meat consumption is associated with reduced intake of iron. In prolonged fasting, there is a low blood concentration of the following three elements: iron, B12 and folic acid. Thus, in particular those who are fasting for a long time, in order to avoid fatigue, dizziness and weakness, should consume legumes, grains and seafood. Seafood contains increased quantities of selenium, omega-3 and omega-6 fatty acids, improving heart and nerve function and lipid profile of the organization. It is also a rich source of vitamin B12. In addition, you should increase the intake of vitamin C, which increases iron absorption.
The reduced consumption of saturated fat in the fasting and the concomitant consumption of monounsaturated fat from olive oil and nuts help in reducing cardiovascular disease.
When fasting lasts a short time then it can really help detoxify the body. Particular attention is needed when fasting lasts a long time, because the body lacks certain nutrients. One possible concern regarding fasting is lack of calcium and iron. For this reason, children, adolescents, pregnant and lactating women should not fast for long periods or before they do, they should consult a doctor or a nutritionist.
Tips
Calcium Sources: nuts (especially almonds), green leafy vegetables, okra, sesame, soy milk.
Sources of iron: legumes, nuts, grains, green leafy vegetables, dried fruits and seafood.
Σαρακοστιανή Διατροφή – Οφέλη και κίνδυνοι
Σαρακοστιανή διατροφή
Η αποχή για κάποιο χρονικό διάστημα από την κατανάλωση τροφίμων ζωικής προέλευσης, όπως το κρέας και τα γαλακτοκομικά, μπορεί να συμβάλει σημαντικά στη βελτίωση της υγείας μας. Η περίοδος της Σαρακοστής αποτελεί μια πολύ καλή ευκαιρία για να αποτοξινωθούμε από το κρέας και να συνηθίσουμε σε μια πιο υγιεινή διατροφή.
Το σαρακοστιανό τραπέζι δεν υστερεί καθόλου σε σχέση με τη βασισμένη στο κρέας και τα προϊόντα του διατροφή. Αντιθέτως, περιλαμβάνει τροφές ιδιαίτερα πλούσιες σε θρεπτικά συστατικά, οι οποίες συνδυασμένες κατάλληλα μπορούν να αντικαταστήσουν πλήρως τη θρεπτική αξία των τροφίμων ζωικής προέλευσης. Για παράδειγμα, οι πρωτεΐνες που προσφέρουν τα όσπρια σε συνδυασμό με τα δημητριακά, δύο από τις βασικότερες τροφές που καταναλώνονται κατά την περίοδο της νηστείας, είναι ισάξιες με αυτές του κρέατος. Επιπλέον, μέσω της αυξημένης κατανάλωσης φρούτων, λαχανικών, οσπρίων και δημητριακών αυξάνεται και η πρόσληψη φυτικών ινών.
Οι φυτικές ίνες είναι ιδιαίτερα ευεργετικές για τον οργανισμό μας καθώς μειώνουν τα επίπεδα των λιπιδίων και της γλυκόζης στο αίμα, βοηθούν στην αντιμετώπιση της δυσκοιλιότητας και συμβάλλουν στην προστασία από ορισμένες μορφές καρκίνου. Τέλος, η μειωμένη κατανάλωση κορεσμένου λίπους (ζωικό λίπος) και η αυξημένη κατανάλωση μονοακόρεστου από το ελαιόλαδο, τους ξηρούς καρπούς και το ταχίνι, αλλά και η μείωση της πρόσληψης ζωικών πρωτεϊνών κατά τη διάρκεια της νηστείας οδηγούν σε μείωση των τιμών της χοληστερίνης, των τριγλυκεριδίων, της αρτηριακής πίεσης και του σακχάρου και μειώνουν τον κίνδυνο εμφάνισης καρδιαγγειακών παθήσεων.
Η αποχή ωστόσο από το κρέας και τα γαλακτοκομικά προϊόντα μπορεί να οδηγήσει σε έλλειψη σιδήρου (αιμικού σιδήρου), βιταμίνης Β12, φυλλικού οξέος, βιταμίνης D και ασβεστίου. Αυτά είναι και τα μόνα μειονεκτήματα της νηστείας. Γι’ αυτό είναι σημαντικό να γνωρίζουμε ποιες από τις φυτικές τροφές περιέχουν τα παραπάνω στοιχεία και να τις περιλαμβάνουμε καθημερινά στη διατροφή μας κατά τη διάρκεια της νηστείας. Σίδηρο περιέχουν τα κρεμμύδια, το μαρούλι, η σόγια, τα πράσινα φυλλώδη λαχανικά (π.χ. σπανάκι), οι φακές, τα μαυρομάτικα φασόλια, η φρυγανιά, τα εμπλουτισμένα δημητριακά, το ψωμί, οι ξηροί καρποί, τα αποξηραμένα φρούτα και τα θαλασσινά.
Ο σίδηρος όμως που υπάρχει στα παραπάνω τρόφιμα (μη αιμικός σίδηρος) απορροφάται πιο δύσκολα από ότι ο σίδηρος που βρίσκεται σε τρόφιμα ζωικής προέλευσης (αιμικός σίδηρος). Η απορρόφησή του διευκολύνεται με την παράλληλη πρόσληψη βιταμίνης C. Ένα ποτήρι φυσικός χυμός πορτοκάλι μετά από κάθε γεύμα αυξάνει έως και τρεις φορές την απορρόφηση του σιδήρου. Ασβέστιο περιέχουν οι ξηροί καρποί (αμύγδαλα), τα φασόλια, το λάχανο, το μπρόκολο, το σπανάκι, το σουσάμι, ο χαλβάς και το μαύρο ψωμί. Θα πρέπει ωστόσο να σημειώσουμε πως δύσκολα παρατηρείται έλλειψη των παραπάνω στοιχείων στον οργανισμό κάποιου που τρεφόταν σωστά όλον τον υπόλοιπο χρόνο.
Επιγραμματικά τα οφέλη της νηστείας:
- Μείωση της χοληστερίνης, των τριγλυκεριδίων και της αρτηριακής πίεσης
- Καλύτερη ρύθμιση του σακχάρου
- Προστασία από την οστεοπόρωση και διάφορες μορφές καρκίνου
- Αντιγηραντικές ιδιότητες
- Τόνωση και αναζωογόνηση του οργανισμού
- Καλύτερη λειτουργία του εντέρου
- Ασπίδα προστασίας από τα καρδιαγγειακά νοσήματα
- Μείωση ή καλύτερη διατήρηση σωματικού βάρους
Ποιοί πρέπει να προσέχουν κατά την περίοδο της νηστείας
Οι εγκυμονούσες, οι θηλάζουσες, τα παιδιά, οι ηλικιωμένοι και τα άτομα που πάσχουν από σιδηροπενική αναιμία ή έχουν κάποια παθολογική ασθένεια, λόγω των αυξημένων αναγκών σε θρεπτικά συστατικά είναι δύσκολο να καλύψουν τις θρεπτικές τους ανάγκες ακολουθώντας φυτοφαγικές διατροφές. Γι’ αυτό δεν θα πρέπει να νηστεύουν για μεγάλα χρονικά διαστήματα.
Συμπερασματικά, η νηστεία, όταν γίνεται σωστά, ελεγχόμενα και για μικρό χρονικό διάστημα, αποτελεί μια καλή ευκαιρία όχι μόνο για να τονωθεί ο οργανισμός μας και να αποτοξινωθεί από το κρέας αλλά και για να βελτιωθούν οι διατροφικές μας συνήθειες. Σε ειδικές περιπτώσεις είναι σημαντικό να συμβουλευόμαστε κάποιον επιστήμονα ο οποίος θα μας συμβουλεύσει κατάλληλα σχετικά με τις θρεπτικές μας ανάγκες και τους σωστούς συνδυασμούς τροφίμων έτσι ώστε να μην υπάρχει ο κίνδυνος να επιβαρυνθεί ή να ζημιωθεί η υγεία μας.
Πηγή: iatronet